» Kenniskring Transities in Zorg » Onderzoek in het HBO » Onderzoek HBO en praktijk » Op Eigen Benen 

Op Eigen Benen in de beroepspraktijk

Dit project is een voorbeeld van hoe van een onderzoeksvraag uit de praktijk is gekomen tot een toegepast wetenschappelijk onderzoek dat alle fasen in de onderzoekscyclus heeft doorlopen en waarbij nauw wordt samengewerkt met de beroepspraktijk. Op Eigen Benen is inmiddels een  verzamelnaam voor onderzoeks- en ontwikkelprojecten rondom jongeren met chronische aandoeningen in hun voorbereiding op volwassen worden en de transitie (=overgang) naar de volwassenenzorg.

In 2004 is gestart met het kwalitatieve onderzoek Op Eigen Benen, waarbij zowel studenten van diverse opleidingen van de Hogeschool Rotterdam als verpleegkundig consulenten van het Erasmus MC-Sophia, als jongeren met chronische aandoeningen zelf als co-researcher betrokken zijn geweest.  In dit participatieve onderzoek, gefinancierd door ZonMW, werd gebruik gemaakt van verschillende methoden zoals interviews met jongeren, q-methodology, observaties van spreekuren en focusgroepdiscussies met zorgverleners. Mede op verzoek van betrokkenen uit het ziekenhuis kreeg dit onderzoek een kwantitatief vervolg (gefinancierd door Stichting Kinderpostzegels Nederland) zodat de resultaten uit de kwalitatieve studie konden worden bevestigd in een grotere populatie. De resultaten van beide studies gaven aanleiding tot de volgende stap: implementatie in de praktijk in de vorm van het vierjarige Actieprogramma Op Eigen Benen-Vooruit!. In het Actieprogramma (gefinancierd door het Innovatiefonds Zorgverzekeraars) wordt door de Kenniskring samen met het Kwaliteitsinstituut voor de Gezondheidszorg gewerkt aan landelijke implementatie van goede voorbeelden van transitiezorg. Inmiddels zijn hierbij 20 teams uit diverse ziekenhuizen en revalidatiecentra mee aan de slag en is de werving voor Ronde 2012 van start gegaan. Het Actieprogramma wordt in nauwe samenwerking met de Kenniskring wetenschappelijk geëvalueerd door de Erasmus Universiteit – iBMG en het Erasmus MC Revalidatiegeneeskunde.  

Aan alle projecten zijn diverse studentenprojecten gekoppeld. Daarnaast wordt de kennis en ervaring ingezet in het onderwijs o.a. in de vorm van colleges en opdrachten binnen curricula. Het project heeft geleidt tot een website (www.opeigenbenen.nu), twee publieksrapportages, filmmateriaal te gebruiken in het onderwijs, en publicaties in Nederlandstalige en internationale (wetenschappelijke) tijdschriften. ZonMW heeft het project uitgeroepen tot Parel, wat heeft geleidt tot o.a. extra financiering voor de ontwikkeling van een scholingsmodule voor zorgverleners over Transitiezorg bij jongeren. 

Jedeloo, S. & I. Janssen, A.L. van Staa. (2009). 'Doorbraak in transitiezorg: Actieprogramma Op Eigen Benen Vooruit!: van onderzoek naar zorgvernieuwing voor jongeren met chronische aandoeningen.' Kwaliteit in zorg april 2009. p10-13